Сарапшылар жаңа партия саяси бәсекелестікті күшейтіп, алдағы сайлау алдында партиялық өрісті қайта іске қосуы мүмкін деп санайды. Қазақстанда «Әділет» атты жаңа саяси партия құру бастамасы талқылануда.
Сарапшылар жаңа партия саяси бәсекелестікті күшейтіп, алдағы сайлау алдында партиялық өрісті қайта іске қосуы мүмкін деп санайды.
Қазақстанда «Әділет» атты жаңа саяси партия құру бастамасы талқылануда. Сарапшылар жаңа күштің пайда болуы партиялық жүйенің трансформациясының маңызды кезеңі және алдағы сайлау циклдары алдында бәсекелестікті күшейтуі мүмкін екенін атап өтеді.
Бастама қазірдің өзінде кең қоғамдық қызығушылық тудырды. Аналитиктер мен саясаттанушылардың пікірінше, тіпті жаңа партияның пайда болу процесінің өзі саяси пікірталасты жандандырып, институттардың дамуын ынталандыра алады.
Мысалы, қаржы аналитигі Расул Рысмамбетов Қазақстанда жаңа партиялардың пайда болуы заңды процесс екенін атап өтті.
«Жаңа саяси шындық әлі қалыптасуда, бізге ұнаса да, ұнамаса да. Бірақ жаңа алаңның пайда болуы – диалог, идеялар бәсекелестігі және күн тәртібін тестілеу мүмкіндігі. Сондықтан, егер «Әділет» тіркелсе, шеттен қарап қана қоймай, талқылауға кіру – сұрақтар қою, тақырыптар ұсыну, жарияланған принциптерді іс жүзінде тексеру қисынды», – деді Расул Рысмамбетов.
Саясаттанушы Андрей Чеботаревтың пікірінше, «Әділет» партиясын құру бастамасы саяси жүйені дамыту және азаматтардың қатысуын кеңейту жөніндегі объективті сұранысты көрсетеді.
«Бұл партияны құрушылардың көпшілігі Конституциялық реформа жөніндегі комиссияның қызметіне қатысқаны маңызды. Сондықтан олар өздерінің негізгі мақсаты ретінде жаңа Конституция принциптері негізінде азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғауды белгілеуі заңды. «Әділет» партиясының құрылуын, ол Қазақстанның партиялық-саяси ортасына жаңа леп әкеле алады, мен оң процесс ретінде қарастырамын», – деп түсіндірді ол.
Саяси аналитик Ғазиз Әбішев те жаңа партияның пайда болуы алдағы саяси циклдармен байланысты болуы мүмкін деп санайды.
«Қоғам қайраткерлері, сарапшылар және бизнесмендер толтырған жаңа партияның пайда болуы белгілі бір мағынада Құрылтайға сайлау алдында партиялық өрістің қайта жүктелуі мүмкін деген ойды растайды», – деп атап өтті Әбішев.
Сарапшылар негізгі фактор партияның құрылу фактісі емес, оның мазмұнды күн тәртібін ұсыну, қоғаммен диалог орнату және нақты саяси субъектілікті көрсету қабілеті болатынын атап көрсетеді.
Әзірге бастама тіркеу сатысында, бірақ қазірдің өзінде «Әділеттің» пайда болуы Қазақстанның саяси жүйесінің одан әрі трансформациясының көрсеткіштерінің бірі болуы мүмкін екені анық.
Еске салайық, бұған дейін «Әділет» партиясының ұйымдастыру комитеті Қазақстанның Әділет министрлігіне саяси партия құру ниеті туралы хабарлама жібергенін хабарлаған болатын. Құжаттар 2026 жылғы 16 сәуірде еліміздің барлық өңірлерінен, оның ішінде республикалық маңызы бар қалалар мен астанадан 700-ден астам азаматты қамтитын бастамашыл топ атынан жіберілді.
Бастамашылардың айтуынша, оны құру жаңа Конституцияның қабылдануымен және реформаларды қолдайтын азаматтарды біріктіру қажеттілігімен байланысты. Партияның құрылтай съезі жақын арада жоспарланған.
Фото: Freepik
