Алматыда жер сілкінісі болды: Қауіпсіздік, дайындық және Назар Аударатын Жайттар

Бүгін Алматыда болған жер сілкінісі көптеген тұрғындарды дүр сілкіндірді. Мұндай жағдайларда ең маңыздысы – сабыр сақтау және алдын ала дайындық жүргізу. Жер сілкінісі кезінде қауіпсіз жерге көшу және қорғаныш шараларын алдын ала жоспарлау қажет. Әрбір отбасы мен жеке адам өз үйлерінде ең қауіпсіз орындарды анықтап қоюы керек. Сонымен қатар, төтенше жағдайлар кезінде қажетті заттарды – су, тамақ, жеке дәрі-дәрмектер мен байланыс құралдарын дайындау маңызды. Жер сілкінісі кезінде үрейленбей, лифтті пайдаланбау, ғимараттың ішкі қабырғалары мен бұрыштарына жасырынып, көлікті қауіпті жерлерден алыс тоқтату керек. Бұл қарапайым ережелер адамның өмірін сақтауға көмектеседі.

Бүгін Алматыдағы жер сілкінісінің қысқаша сипаттамасы

Алматыда орын алған жер сілкінісі бірнеше сағатта бірнеше рет тіркелді, оның күшін және эпицентрін сараптау жүргізілді. Қаладағы зақымдану туралы ақпарат шектеулі болғанымен, сейсмологиялық қызметтер оқиғаның себебі мен сипатын түсіндіруге тырысады.

Жер сілкінісі уақыты мен күші

Жер сілкінісі бірнеше рет тіркелген. Негізгі тоқтау сағат 12:44 кезінде болған. Оның қарқындылығы Алматы қаласында 2–3 балл арасында бағаланды, кейбір мәліметтерде 2 балл деп көрсетіледі. Бұл жер сілкінісі халықтың көпшілік бөлігінде сезілгенімен, айтарлықтай үлкен зақым емес. Сейсмологтардың хабарлауынша, жер сілкінісінің ошағы Алматыдан оңтүстік-шығысқа қарай 200-ден астам шақырым қашықтықта Қытай аумағында орналасқан. Осы себепті, Алматыдағы толқулар әлсіз деңгейде болды.

Қаланың зардап шеккен аудандары

Ресми деректерге сәйкес, Алматыда қала аумағында және өзен арналары бойында тексерулер жүргізілген. Қазірге дейін ірі зақым немесе адамның зардап шеккені туралы ақпарат келіп түспеді. Әкімдік пен Төтенше жағдайлар департаменті халыққа қауіпсіздік шараларын ұстануды ескертеді. Орнатылған сиреналар жүйелері белсенді жұмыс істеді, бұл халықты ескерту мақсатында маңызды болды. Қаланың кейбір ауданында сілкініс аздап сезілді, бірақ зардап шеккен нысандар анықталған жоқ.

Сейсмикалық белсенділіктің себептері

Сейсмикалық белсенділік аймағы геологиялық тұрғыдан белсенді болып табылады. Алматы мен оның маңайындағы жер сілкіністердің көбі Тянь-Шань жотасының қозғалысына байланысты. Бұл оқиға да дәл осы белсенді зонада болғанымен, эпицентрі қала шегінен тыс жерде орналасқан. Сейсмологтар бұл жағдайды Қытай аумағындағы тектоникалық бұзылыстармен байланыстырады. Жер сілкінісінің қарқындылығы мен орналасқан жері табиғи процестердің нәтижесі, және тұрғындардың қауіпсіздігіне басты назар аудару қажет.

Жер сілкінісі кезінде қандай әрекеттер жасау керек

Жер сілкінісі басталған кезде жылдам және дұрыс шешім қабылдау өмір мен денсаулықты сақтап қалуға мүмкіндік береді. Адамдар қауіпсіз орынға жылжу, паникалық жағдайдан аулақ болу және эвакуация тәртібін білуі қажет. Бұл әрекеттердің әрқайсысы нақты және мұқият орындалуы тиіс.

Қауіпсіз аймаққа жылдам көшу

Жер дүмпуін сезген кезде үйде немесе ғимаратта ең қауіпсіз жерге жылдам қозғалу қажет. Бұл — ішкі қабырға бұрыштары, үй құрылымын күшейтетін тірек бағандары, есіктер мен терезелерден алыс кеңістік. Лифт қолдану қатты тиым салынады. Егер көшеде болса, ашық алаңға шығу маңызды. Электр бағандары, ағаштар және жарық шамдары секілді құлауы мүмкін нысандардан аулақ жүру керек. Қауіпсіз жерде тізерлеп, басыңызды қолыңызбен жабыңыз.

Төтенше жағдайларда өзін сақтау ережелері

Дүмпудің күшіне қарай тыныштық сақтау және дүрбелеңге берілмеу маңызды. Терезелер мен ауыр заттардың түсу қаупі бар аймақтан аулақ болу керек. Күйіп қалу немесе жарақат алу қаупін азайту мақсатында үйде газ, электр құрылғыларын өшіру ұсынылады. Кейбір заттарды киімнің жоғары жағына қатты жабыстыру немесе қолдан келгенше бас пен мойынды қорғау керек. Сонымен бірге, жер сілкінісі кезінде қабырға немесе үстел астында тұру арқылы қауіп азайтылады.

Паникалық жағдайдан аулақ болу

Паника адамды дұрыс ойлауға кедергі жасайды және қауіпті арттырады. Оған жол бермеу үшін терең тыныс алып, ақылға қонымды әрекет ету қажет. Адамдар бірге әрекеттесіп, өзара көмектесу жағдайды жеңілдетеді. Жер сілкінісі кезінде дүрбелеңге берілмеу үшін алдын ала үйде немесе жұмыста қауіпсіз аймақтар анықталғандықтан, сол жерлерге көшу оңтайлы. Қажет жағдайда балаларға және қарттарға көбірек көңіл бөлу ұсынылады.

Эвакуация тәртібі

Жер сілкінісі аяқталған соң, ғимараттар мен үйдің жағдайын тексеріп, қажет болса өрт немесе газ ағып кету сияқты төтенше жағдайларды жоюға назар аудару керек. Эвакуация барысы жүйелі және шұғыл ұйымдастырылуы тиіс. Қауіпсіз жерге көшкенде, тыныштық сақтап, радио немесе ресми хабарламалардан жаңалықтарды бақылау маңызды. Жарылғыш немесе қауіпті заттардың тамашалауға болмайтынын ескеру қажет. Жергілікті төтенше жағдай қызметтерінің нұсқауларын орындау міндетті.

Дайындық шаралары және үйде не болу керек

Жер сілкінісіне дайындалу үшін ең негізгі заттар мен құралдарды алдын ала жинап қою керек. Бұған азық-түлік, су, алғашқы көмек жинағы және байланыс құралдары кіреді. Бұл заттар төтенше жағдайларда өмір сүру мен қауіпсіздікті қамтамасыз етеді.

Төтенше жағдайға арналған қоржын жинау

Төтенше жағдайға арналған қоржында кемінде үш күнге жететін су мен азық-түлік болуы тиіс. Су әр адамға күніне 3 литрден кем болмауы керек. Азық-түлікті ұзақ сақталатын, жеңіл және оңай дайындалатын өнімдерден таңдайды: кептірілген жемістер, консервілер, құрғақ нан. Сонымен қатар, қоржында қуаттайтын шам, қосымша батареялар, әмбебап құрал-жабдықтар (пышақ, көп функциялы құрал) болуы керек. Қоржынды қолдануға ыңғайлы және жеңіл сумкаға салу маңызды.

Медициналық қобдиша дайындау

Медициналық қобдишада жарақатқа қарсы негізгі дәрілер мен құралдар болуы керек. Бұл жарақат бинттері, сүлгіштер, антисептикалық сұйықтықтар мен жараны дезинфекциялауға арналған құралдар. Қобдишада сондай-ақ ауырсынуды басатын дәрілер, температураны түсіретін және жеке қажетті дәрі-дәрмектер болуы тиіс. Төтенше жағдайда дәрігерге жету қиын болуы мүмкін, сондықтан қобдишаны үнемі тексеріп, қажетті дәрілердің жарамдылық мерзімін бақылау маңызды.

Коммуникация құралдарын сақтау

Жер сілкінісі кезінде байланыс құралдарын үнемі дайын күйде ұстап, қуат көзін толық зарядтап қою қажет. Мобильді телефон мен радио ең маңызды байланыс құралдары саналады. Қосымша ретінде қуаттағыштар, портативті батареялар қолайлы. Олардың көмегімен бірнеше күн бойы хабарласу мүмкіндігі сақталады. Сондай-ақ, байланыс сигналдарын алу мен таратуға арналған жергілікті арнайы қосымшалар мен құрылғыларды алдын ала орнатып қойған дұрыс.