Қазақстанда қараусыз жануарлармен жұмыс істеу туралы заңға енгізілетін түзетулерді талқылау жаңа деңгейге көтерілуде. Енді тек ұстау мерзімдері мен иелерін іздеу ғана емес, адамдардың қауіпсіздігі де сөз болып отыр.
Алматы хайуанаттар бағының ғылыми қызметкері Сергей Головенконың пікірінше, қолданыстағы АСҚҚ (аулау–стерилизациялау–вакцинациялау–қайтару) жүйесі мәселені шешіп қана қоймай, оны ушықтыруы мүмкін.
«Әрине, бұл қазіргі АСҚҚ жүйесінің басты проблемаларының бірі. Қаңғыбас иттердің көшеде заңды жүруі жауапсыз иелерде қауіпті иллюзия тудырады: олар итті „өз бетімен серуендеуге“ жіберу немесе тіпті лақтырып тастау қалыпты нәрсе деп ойлайды, өйткені ол басқа стерилизацияланған дарақтарға қосылады», — дейді сарапшы.
Оның айтуынша, мұндай логика көшеге жаңа жануарлардың үздіксіз ағынын жасайды. Нәтижесінде санын азайтуы тиіс жүйе керісінше жұмыс істейді — оны қолдап отыр.
Бірақ мәселе тек санда емес. Адамдардың денсаулығына да елеулі қауіптер бар.
«Иә, иттерді құтыруға қарсы вакцинациялайды, бірақ олар басқа да көптеген аурулардың тасымалдаушысы болып қалады. Қаңғыбас популяцияның 100% дерлік гельминтозбен зақымдалған. Иттер саябақтар мен балалар алаңдарын дәретке пайдаланып, топырақты эхинококк немесе токсокара сияқты паразиттердің жұмыртқаларымен ластайды, олар жерде жылдар бойы сақталады», — дейді Головенко.
Мұндай орта әсіресе балалар үшін қауіпті болуы мүмкін.
«Бұл адамдар үшін, әсіресе балалар үшін ауыр аурулардың тікелей қаупі», — деп атап көрсетеді ол.
Осы аяда талқыланып жатқан түзетулер қатаң шараларды ұсынады. Атап айтқанда, шұғыл әрекет ету тетіктері және агрессивті жануарларды — соның ішінде үй жануарларын сот шешімі бойынша эвтаназиялау мүмкіндігі енгізіледі.
«Заңның басымдығы ақыры адамның қауіпсіз және таза қалалық ортаға құқығына ауысады, ал үйірдің аулалар мен скверлерді алу құқығына емес», — деп санайды сарапшы.
Айта кету керек, қазір Қазақстанда жануарларға жауапкершілікпен қарау мәселесі қайтадан белсенді талқылануда. Мәжілісте қаңғыбас иттердің санын реттеу тәсілдерін жетілдіру, оның ішінде қараусыз жануарларды уақытша оқшаулау бойынша ұсыныстар айтылды.
Фото: Freepik
