Қазақстанда күріш өңдеу және отандық өнімді ілгерілету жалғасуда, алайда өндірушілер теңгенің нығаюына байланысты кірістің төмендегенін байқап отыр, деп хабарлайды Todayinfo ақпарат агенттігі.
Қызылордалық компаниялар «ақ алтынды» өңдеу және қаптау бойынша жаңа қуаттарды іске қосып жатыр. Осындай компаниялардың бірінде сату және логистика жөніндегі директордың орынбасары Айгүл Қосмұратова жаңа сорттар мен экспорттық перспективалар туралы айтты. Оның айтуынша, өндірісте күріштің жаңа сорттары сынақтан өткізілуде.
«Өткен жылы күріштің жаңа сортын ектік. Шағын жер телімінде. Барлық агрономиялық талаптарды сақтай отырып, өнімділік пен тазартудан кейінгі шығымды бақылау үшін. Кейін үздік тұқымдарды іріктеп, биыл егеміз. Қазақстанда қарқынды тұқым шаруашылығы дамымаған, бір сортты шығаруға 7-10 жыл кетеді», — деді ол.
Өңірде Күріш ғылыми-зерттеу институты жұмыс істейді, ол «Сыр сұлуы» сортын шығарған, бірақ коммерциялық өндірісте ол шектеулі қолданылады. Сұраныстың негізгі факторы — аймақтық қалаулар. Батыс Қазақстанда «Лидер» сортына, Оңтүстікте «Янтарьға», Астана мен Алматыда әртүрлі сорттарға артықшылық беріледі. Орталық Азия елдерінде «Янтарь» танымал. Сондықтан компания «Янтарь Камолино» сортын шығарады, ол палауға жарамды.
Ішкі логистика тұрақты, бірақ экспорттық бағыттар қиындық туғызады. Иракқа жеткізу Иран арқылы өтіп, шамамен бір айға созылады. «Иракқа күріш экспорты — жалғыз мәселе. Иран арқылы өту керек. Алаңдаймыз. Жеткізу шамамен бір айға созылады», — деді Қосмұратова.
Сала үшін бөлек мәселе — валюта бағамы. Теңгенің нығаюы экспорттың кірістілігін төмендетті. «Басқа елдерде, айталық, ТМД-да доллар бағамы өзгерген жоқ. Тек бізде теңге нығайды. Тиісінше, біз күрішті долларға сатқанда, теңгеге шаққанда бұл сома аз. Доллар бағасын көтере алмаймыз, өйткені сол елде біздің өнімнің бағасы өседі. Ал Шығыс Азия елдерінде күрішті одан да төмен бағамен экспорттауға дайын өндірушілер бар. Мысалы, Вьетнамда жылына 2-3 өнім жиналады. Сондықтан күрішті долларға сатып, кейін теңгеге аударғанда, басқа шығындарды қосқанда, бастапқыда жоспарлаған соманы алмаймыз», — деп түйіндеді ол.
