Қазақстандықтардың банктермен ерекше байланысы бар санатына несие беру ережелері қатаңдады. Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі (ҚНРДА) жаңа нормативтерді әзірледі, олар несие көлемін банк капиталына қатысты шектейді, деп хабарлайды Todayinfo ақпарат агенттігі.
Базалық лицензиясы бар банк қызметкеріне берілетін несиенің максималды мөлшері капиталдың 0,02%-нан аспауы тиіс. Қосымша шарттар: қарыз алушы резидент болуы, кепілдік қамтамасыз етуі және банкроттық белгілері болмауы керек. Басқа банктер қызметкерлерге несие беруде сома шектеуінсіз, бірақ кепілдік пен банкроттықтың болмауы шартымен жұмыс істей алады.
Банкпен ерекше байланысы бар бір қарыз алушыға кепілсіз несие көлемі 20 миллион теңгеден аспауы керек. Директорлар кеңесінің мүшелері мен ірі қатысушыларға (акциялардың 10%-нан астамына ие) және банк холдингіне (25% акция) берілетін несиелер капиталдың 0,02%-нан аспауы тиіс. Банктік мәмілелердің (несиелеуді қоса) жалпы лимиті де осы деңгейде белгіленген, басқа компаниялардағы үлестерді сатып алудан басқа. Соңғысы үшін шек капиталдың 10%-ын құрайды.
Құжатта жеңілдікті несиелердің критерийлері де анықталған. Егер несие банкпен байланысты қарыз алушыға ол туралы мәліметтерді бекітпей, ақшаны пайдаланудың нақты мақсатынсыз және мақсатсыз пайдаланғаны үшін жауапкершіліксіз берілсе және оның мөлшері банк капиталының 0,1%-нан асса, онда ол жеңілдікті деп саналады. Банкпен байланысты компанияның акцияларын сатып алу кезінде де сол критерийлер қолданылады, сомадан басқа – ол капиталдың 10%-ын құрайды.
Банкпен байланысы жоқ клиентке берілетін банк кепілдігінің мөлшері капиталдың 0,05%-нан аспауы керек. Банкпен ерекше байланысы бар тұлғаларға басшылар, директорлар кеңесінің мүшелері, акционерлер, акционерлік компанияның лауазымды тұлғалары және еншілес құрылымдар жатады.
