Фото: ЖИ
Қазақстанда енді декреттік демалысқа шыққан ер адамдардың бала күтіміне арнаған жылдары ресми түрде еңбек өтіліне қосылады. Бұл шешімді Конституциялық Сот арнайы түсіндірме бере отырып бекітті, деп хабарлайды Тodayinfo ақпараттық порталы.
Конституциялық Сот бір азаматтың өтініші негізінде Әлеуметтік кодекстің 208-бабы 1-тармағының 8) тармақшасын Конституцияға сәйкестігін тексерді. Бұрын бұл бапқа сәйкес, зейнетақы төлемдерін тағайындау үшін еңбек өтіліне тек жұмыс істемейтін ананың бала күтіміне арнаған уақыты ғана есептелетін. Алайда, ер адам бұл норманы адам құқығына қайшы деп танып, Конституциялық Сотқа жүгінді.
Сот шешімінің мән-жайы
Азаматтың өтінішінде оның науқас баласына күтім жасау үшін жұмыстан шығуға мәжбүр болғаны айтылған. Ұлының ауыр жағдайына байланысты медициналық қорытынды алған азамат әйелі денсаулық жағдайына байланысты бала күтіміне қарай алмағандықтан, өзі жұмыстан босап, баласына күнделікті ем-дом жасаған. Дегенмен, оның бұл кезеңі зейнетақы төлемдерін тағайындау кезінде еңбек өтіліне есептелмеген.
Алғашқы сот инстанциялары оның өтінішін қолданыстағы Әлеуметтік кодекстің бұл нормасы тек әйелдерге қатысты екенін алға тартып, қанағаттандырмаған. Осыдан кейін азамат Конституциялық Сотқа жүгінген.
Конституциялық Сот материалдарды зерделей келе, бұл норманың ата-аналардың тең құқықтарын бұзатынын анықтады. Сот шешімінде баланы тәрбиелеу және оған қамқорлық жасау ата-ананың ортақ құқығы мен міндеті екені көрсетілген.
Конституциялық Сот түсіндірмесі
«Қазақстан Республикасының Конституциясы бойынша әрбір азаматтың әлеуметтік қамсыздандырылуға құқығы бар. Баланың күтімі ерекше қамқорлықты талап етеді. Сондықтан жұмыс істемейтін ата-ананың баласына тікелей күтім жасаған кезеңі жасына байланысты зейнетақы төлемдерін тағайындау үшін еңбек өтіліне қосылуы тиіс», – делінген соттың түсіндірмесінде.
Жаңа норманың маңыздылығы
Бұл шешім құқық теңдігін қамтамасыз етуге бағытталған маңызды қадам саналады. Енді бала күтімімен айналысқан ата-ананың жынысына қарамастан, олардың осы кезеңдегі еңбегі ресми еңбек өтіліне қосылып, зейнетақы есептеу кезінде ескерілетін болады.